Wat is de Bijbel?

Wat is de Bijbel?

Wat is de Bijbel?

De Bijbel is het heilige boek van het christendom. Deels is het ook het heilige boek van het jodendom. Heilig is: bijzonder en beschermd.

Er zijn drie ‘religies van het boek’: Jodendom, Christendom en Islam. Andere religies kennen ook heilige geschriften, zoals de Bhagavad Gita in het Hindoeïsme. Maar dat boek heeft een andere functie binnen de eigen religie.

De Koran is het heilige boek van de moslims: de status van de Koran is in de Islam veel hoger dan die van de Bijbel in het Christendom. In vergelijking: in het Christendom staat Jezus Christus zelf zo centraal.

In de Bijbel staan o.a. verhalen, gedichten, wijsheidsliteratuur, profetieën en visioenen. Is wat in de Bijbel staat echt waar? Christenen zoeken en vinden waarheid in de Bijbel, maar vaak geen letterlijke waarheid. Wel een morele waarheid of een psychologische of emotionele, een poëtische; een godsdienstige waarheid.

De Bijbel geldt als Gods woord, maar is niet ‘onaanraakbaar’. Over wat er in de Bijbel staat mag rustig gediscussieerd worden. Wat daarin fascineert zijn motieven die in het leven van mensen van alle tijden steeds terugkomen. Zoals de roep om bevrijding, rechtvaardigheid, schuld en boete, liefde, goedheid en vergeving.

Inhoud

In de Bijbel staan met name verhalen over God met Zijn mensen: enerverende geschiedenissen vol ups en downs. Een centraal motief is de bevrijding van het Joodse volk dat in Egypte in slavernij gevangen was: de exodus. Daarna trekt het volk onder leiding van Mozes veertig jaar door de woestijn. Als dit volk Israël uiteindelijk in het ‘beloofde land’ zelf een eigen samenleving moet opbouwen, wordt dat een geschiedenis van steeds proberen om het eerlijk en goed te doen, en van mislukken. De profeten treden dan op om te protesteren tegen onrecht in de samenleving.

Jezus wordt later in die samenleving geboren. Die kent dan al een uitgekristalliseerde religie, vooral gebaseerd op de herinnering aan de exodus. Jezus probeert zijn religie te hervormen door naar de oorspronkelijke betekenis te wijzen. Bijvoorbeeld: “de sabbat is er voor de mens, en niet de mens voor de sabbat” (Marcus 2:23-28).

Kennis over de Bijbel

Het woord Bijbel is afgeleid van het Griekse woord biblia. Dat betekent ‘boeken’.
De Bijbel bestaat eigenlijk uit 66 losse boeken waarvan er 39 samen het Oude of Eerste Testament vormen, en 27 het Nieuwe Testament.
Deze boeken vormen samen de officiële inhoud: de canon. Daarnaast zijn er boeken die ooit wel (of bijna), maar later niet meer tot de Bijbel gerekend werden: de deuterocanonieke boeken.

Het Oude of Eerste Testament is de Joodse Bijbel, ook Tenach genoemd. Ze zijn in het Hebreeuws geschreven. De eerste vijf boeken daarvan zijn de Tora: de vijf boeken van Mozes.

Het allereerste boek is Genesis en begint met de schepping. In dit Eerste Testament gaat het over identiteit-vormende verhalen van het Israël van vóór onze jaartelling.

Het Nieuwe Testament is later in het oud-Grieks geschreven. Daarin gaat het in vier evangeliën het over het leven, de leer, de kruisdood en de opstanding van Jezus. Verder in o.a. de brieven van Paulus, over de vroegste gemeenten die ‘de weg’ van Jezus willen volgen.

Om de Bijbel voor iedereen toegankelijk te maken worden er steeds nieuwe vertalingen gemaakt. Dat is omdat onze eigen leefwereld en taal veranderen. Maar ook omdat het begrip van de wereld en de context waarin de Bijbel geschreven is, nog toeneemt. Bijbelwetenschap aan de universiteiten is belangrijk voor kerken, want de tekst van de Bijbel ligt niet voor 100% vast en ‘de’ vertaling bestaat niet. Dat is goed!

Het Christendom is, net als het Jodendom, juist als religie van ‘het boek’, vooral ook een religie van ‘de weg’. We lezen in de Bijbel precies dat een oprechte levenswandel van de mensen en gaandeweg hun aanvaarden van Gods genade uiteindelijk het belangrijkste is. Als iemand leeft vanuit een groot geloof in God, zegt men wel dat hij of zij aan de Bijbel bij wijze van spreken een persoonlijk derde testament toevoegt. De Bijbel is tenslotte het boek van het levende Woord.

Verder lezen:

‘Nieuwe Bijbelvertaling’ (2004) of de ‘Bijbel in Gewone Taal’ (2014) via www.royaljongbloed.nl
Zie op deze website bijvoorbeeld ook het kunstboek: ‘Waar was jij?’ (2015) van Henk Pietersma over het lijdensverhaal van Jezus.
‘Bijbel voor beginners: 100 en enige eyeopeners en misverstanden over de bijbel’ (2012) van Mirjam Elbers en Ad van Nieuwpoort, www.uitgeverijvangennep.nl
‘De Bijbel Literair – opbouw en gedachtegang van de Bijbelse geschriften en hun onderlinge relaties’ (2003) red. Jan Fokkelman en Wim Weren. Een zeer volledig naslagwerk (767 p). www.uitgeverijmeinema.nl

Bovenaan ziet u een opengeslagen Bijbel. Dat beeld staat symbool voor de bereidheid om naar Gods Woord te luisteren.
Vaak ligt er een opengeslagen Bijbel op de preekstoel van een kerk: de Kanselbijbel.

Dagtekst

Erediensten

(Alle diensten beginnen om 10.15 uur, tenzij anders aangegeven.)

Agenda

Taizé-ontmoeting

Taizé-ontmoeting: 11 november in de Museumkerk