22 april 2014

Israël-zondag

Op 4 mei wordt er in verschillende gemeentes van de VPKB en daarbuiten aandacht besteed aan Israëlzondag. De Werkgroep Betrekkingen met het Jodendom zorgt bij die gelegenheid al sinds vele jaren, zo ook dit jaar, voor materiaal waarmee die relatie van Joden en christenen onder de aandacht kan worden gebracht en gehouden. Meestal bevat het materiaal voor de Israëlzondag een Bijbelverklaring waarin de Joodse bronnen van het christelijk geloof centraal staan.

Dit jaar verscheen kort na dat materiaal ook een andere brochure, die bestemd is voor alle gemeentes van de VPKB. Die brochure van de Commissie Kerk in de Samenleving  heeft als bedoeling om als gespreksmateriaal in plaatselijke gemeentes gebruikt te worden, om op die manier de stem van de Palestijnse christenen te laten klinken in de kerken van de VPKB. In die tweede brochure vinden we ooggetuigenverslagen van de heilloze situatie in de bezette Palestijnse gebieden en beschouwingen over het zgn. Kairos Document van de Palestijnse christenen. In de brochure staat ook het behoedzame antwoord van de VPKB op het Kairos Document, zoals geschreven in december 2013.

Oppervlakkig gezien zou je hier tegengestelde belangen kunnen vermoeden: van enerzijds christenen die zich vooral verwant voelen met het volk en de godsdienst van Israël – waarbij dan vaak het godsdienstige en de theologie prevaleren – en anderzijds christenen die zich met hart en ziel solidair verklaren met de strijd van het Palestijnse volk voor vrijheid en gerechtigheid, waarbij eerder het politieke element op de voorgrond lijkt te staan. Als we niet zouden oppassen, zou dat in de Kerk tot een gevaarlijke polarisatie kunnen leiden.

Vijandsbeelden

Bij het materiaal voor de Israëlzondag rond ‘Bijbel en Politiek’ hoort een bespreking van Jesaja 62:6-12.

‘Jeruzalem, ik heb wachters op je muren gezet/die nooit zullen zwijgen, dag noch nacht./Jullie die een beroep doen op de HEER,/gun jezelf geen rust/en gun Hem evenmin rust,/totdat hij Jeruzalem weer heeft gegrondvest/en haar roem op aarde heeft bevestigd,’ zo begint dat gedeelte.

Het is een heilsprofetie voor Sion, een aansporing om Jeruzalem opnieuw op te bouwen na de Babylonische ballingschap.

Als we dit gedeelte zouden willen begrijpen met het conflict tussen de staat of het land Israël en de Palestijnen als enig referentiekader, dan zou het een bron van oplaaiende conflicten kunnen zijn. Dr. Martin Stöhr, de schrijver van het aangeboden materiaal, is zich daar terdege van bewust.

Hij signaleert dat er in sommige kerken een polarisatie gaande is tussen Israëlvrienden en Palestijnenvrienden. In zo’n gepolariseerd klimaat kunnen er over en weer allerlei vijandsbeelden geproduceerd worden, waardoor enerzijds de mensen die zich engageren voor het Joods-christelijke gesprek al bijna tot de ‘fundamentalistische christenzionisten’ gerekend worden – en anderzijds alle kritiek op de regering van Israël ‘antisemitisch’ wordt genoemd. Kortom: de nuchtere rede ontbreekt, zoals gebruikelijk bij hoog opgelopen conflicten; een gesprek is dan niet goed mogelijk. Als er in een kerk zulke verschillen vermoed of ondervonden worden, zal men in de praktijk het onderwerp van Israël en Palestijnen liever uit de weg gaan: liever dan in een openlijke en emotionele strijd met elkaar verwikkeld te raken.

Wat we zien is dat zowel het materiaal voor de Israëlzondag als de brochure over de Palestijnse christenen zich bewust is van de meerzijdigheid van hun onderwerp. Ze spreken zorgvuldig en behoedzaam om anderen aan het gesprek te kunnen laten deelnemen. Dat is waar we ons in de Kerk in zouden moeten oefenen: goed te luisteren naar de ander, het belang van anderen te erkennen, ook als die ander zelf niet aanwezig is. Alleen samen met de ander komen we verder.

Ieder mens en iedere mening verdient respect – en alleen als we zelf leren luisteren naar de ander, maken we kans dat onze eigen opvattingen ook een luisterend oor zullen vinden.

ds. Douwe Boelens

Dagtekst

Erediensten

(Alle diensten beginnen om 10.15 uur, tenzij anders aangegeven.)

Agenda

Kerkkriebels 2017

Open vensters